Syndrom dziecka potrząsanego u niemowlaków - czym grozi? Poznaj objawy SBS

Nie ma chyba wątpliwości, że dzieci to najpiękniejszy dar dla większości ludzi. Niestety nie każdy jest świadom trudu wychowania. Często rodzicielska cierpliwość zostaje wystawiona na próbę i wszystkie negatywne emocje biorą górę nad rozsądkiem. Teoretycznie „niewinne” potrząsanie dziecka w celu uspokojenia bądź zmuszenia go do określonego działania może prowadzić do poważnych konsekwencji. Sprawdź, czym jest syndrom dziecka potrząsanego i jak powstaje.

Na czym polega syndrom dziecka potrząsanego?

SBS (shaken baby syndrome) to zespół urazów powstałych w wyniku gwałtownego kołysania dziecka i niekontrolowanego potrząsania. Problem ten dotyczy dzieci do 3. roku życia, najbardziej jednak na uszkodzenia narażone są niemowlęta. Maluchy mają nieproporcjonalnie dużą główkę w stosunku do reszty ciała i słabo rozwinięte mięśnie, które uniemożliwiają właściwą stabilizację odcinka szyjnego. Ponadto niezrośnięte ciemiączka i duża zawartość wody w mózgu, czyni te struktury bardzo wrażliwymi. Takie formy przemocy wobec dziecka jak gwałtowne potrząsanie lub uderzanie prowadzą więc do ruchów głowy w przód i w tył, powodując przemieszczanie mózgu i pękanie delikatnych naczyń krwionośnych.

Czym grozi zespół dziecka potrząsanego?

Uszkodzenia w obrębie mózgu i kręgosłupa mogą być bardzo niebezpieczne, prowadząc do trwałego kalectwa, a nawet śmierci. SBS jest trudne do zdiagnozowania, wszelkie nieprawidłowości w funkcjonowaniu narządów są widoczne dopiero po wykonaniu dokładnych badań diagnostycznych (USG, RTG, tomografia komputerowa i rezonans magnetyczny). Niewiele osób ma świadomość, że zespół dziecka potrząsanego związany jest nie tylko z przemocą w rodzinie, ale również towarzyszy nieszczęśliwym wypadkom oraz nieuważnym i zbyt gwałtownym zabawom, w wyniku których dochodzi do uderzania niemowlęcia lub małego dziecka w głowę. Niebezpieczne jest również niewłaściwe usypiane, polegające na zbyt intensywnym kołysaniu niemowlęcia na rękach, bądź w wózku.

Wyświetl ten post na Instagramie Post udostępniony przez Paula Niedźwiecka|Macierzyństwo (@pracownia.rodzicielstwo)

Shaken Baby Syndrome - objawy uszkodzeń i urazów u niemowląt

Objawy uzależnione są od intensywności potrząsania i czasu jego trwania. Poważne zniszczenia wewnątrz czaszki mogą nastąpić już po czterech sekundach gwałtownych wstrząsów. Dla SBS charakterystyczne są trzy symptomy: obrzęk mózgu, krwotok w siatkówce oka i krwiak podtwardówkowy. Ponadto objawami towarzyszącymi są siniaki oraz zadrapania na głowie, szyi i klatce piersiowej, liczne złamania w obrębie kończyn oraz pogorszenie wzroku, a nawet całkowite jego utracenie.

Konsekwencje SBS

Małe dziecko doświadczające takich aktów przemocy jest ospałe i drażliwe. Niemowlę wymiotuje, gorączkuje, nie chce jeść, ma zaburzony odruch ssania i połykania. Mogą wystąpić zaburzenia krążenia, oddychania, a nawet ataki padaczkowe i śpiączka. W przypadku poważnych urazów konieczne jest leczenie operacyjne ratujące zdrowie i życie małych pacjentów.

Potrząsanie dziecka a SBS

Wiesz już, czym jest syndrom dziecka potrząsanego. W wielu rodzinach wciąż panuje jeszcze przekonanie, że potrząsanie jest metodą wychowawczą, a nie aktem przemocy. Tymczasem jest to bardzo szkodliwe działanie i często świadome krzywdzenie dziecka. Potrząsanie zostawia ślady w mózgu i psychice, wpływając na całe dorosłe życie. SBS to niestety nieodwracalne uszkodzenia mózgowe: wzroku, słuchu, upośledzenie umysłowe i rozwojowe.

Najczęściej zadawane pytania

Czy można bujać dziecko w wózku?

Można kołysać miarowo i rytmicznie. Bujanie powinno być delikatne i lekkie. Nigdy nie wolno potrząsać wózkiem ani zbyt gwałtownie nim kołysać.

Jak rozpoznać syndrom dziecka potrząsanego?

Charakterystycznym zespołem objawów zespołu dziecka potrząsanego jest: obrzęk mózgu, krwotok w siatkówce oka i krwiak podtwardówkowy. Ponadto mogą pojawić się siniaki i zadrapania na głowie, szyi i klatce piersiowej, liczne złamania w obrębie kończyn, problemy z oddychaniem oraz pogorszenie wzroku lub jego utrata. Zmiany w strukturze kostnej czaszki, a także w tkance mózgowej można zaobserwować na obrazach tomografii komputerowej.

Po jakim czasie może dojść do uszkodzenia mózgu dziecka?

Wystarczą 4 sekundy gwałtownego potrząsania małym dzieckiem, aby doszło do poważnych uszkodzeń wewnątrz mózgu (przerywanie naczyń w mózgu, krwawienia i powstawanie krwiaków).